Rozszerzenie pliku .zip oznacza format archiwum służący do bezstratnej kompresji i przechowywania jednego lub wielu plików lub folderów w jednym pliku, często dla wygody przesyłania, magazynowania lub backupu.
ZIP umożliwia znaczne zmniejszenie rozmiaru danych dzięki algorytmom kompresji bez utraty informacji – dane po rozpakowaniu są identyczne jak oryginał. Format ten może przechowywać pliki zwykłe, foldery, a także dodatkowe informacje, takie jak struktura katalogów czy metadane. W pliku .zip możliwe jest zastosowanie szyfrowania, również z użyciem nowoczesnego algorytmu AES, zabezpieczając w ten sposób archiwum hasłem.
Obsługa .zip jest standardowo wbudowana w większość współczesnych systemów operacyjnych (Windows, macOS, Linux), a także liczne aplikacje, co czyni go jednym z najbardziej uniwersalnych i powszechnie stosowanych formatów kompresji oraz archiwizacji danych. Format .zip pozwala m.in. na:
- tworzenie i rozpakowywanie archiwów,
- dodawanie i usuwanie pojedynczych plików w archiwum bez konieczności przepakowywania całości,
- tworzenie samorozpakowujących się archiwów (SFX) i podział dużych archiwów na mniejsze części (wielotomowe archiwa).
ZIP istnieje od ponad 30 lat i posłużył jako baza dla innych formatów, np. JAR czy formatu dokumentów OpenDocument.
