Aby skonfigurować serwer DHCP na systemie Linux (Ubuntu), wykonaj poniższe kroki. Instrukcja obejmuje instalację, konfigurację podstawową i zaawansowaną oraz wyjaśnienie najważniejszych ustawień, by była przydatna zarówno dla początkujących, jak i zaawansowanych użytkowników.
1. Czym jest serwer DHCP?
DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol) to protokół, który automatycznie przydziela urządzeniom w sieci adresy IP oraz inne parametry sieciowe, takie jak brama domyślna czy serwer DNS, ułatwiając zarządzanie adresacją w sieci.
2. Wymagania wstępne
- System Ubuntu (serwer lub desktop, najlepiej wersja LTS, np. 20.04 lub 22.04)
- Uprawnienia administratora (konto z sudo)
- Co najmniej jedna aktywna karta sieciowa
3. Instalacja serwera DHCP
W Ubuntu standardowy serwer DHCP to ISC DHCP Server. Aby go zainstalować:
sudo apt update sudo apt install isc-dhcp-server 4. Wskazanie interfejsu sieciowego
Musisz wskazać, na którym interfejsie serwer DHCP ma nasłuchiwać żądań klientów.
Otwórz plik konfiguracyjny usługi /etc/default/isc-dhcp-server:
sudo nano /etc/default/isc-dhcp-server Znajdź linię:
INTERFACESv4="" Wpisz nazwę interfejsu sieciowego, np. eth0, enp0s3 itp.:
INTERFACESv4="eth0" 5. Podstawowa konfiguracja serwera DHCP
Główna konfiguracja znajduje się w pliku /etc/dhcp/dhcpd.conf. Otwórz go do edycji:
sudo nano /etc/dhcp/dhcpd.conf Przykładowa konfiguracja:
authoritative; default-lease-time 600; max-lease-time 7200; option domain-name "mojadomena.local"; option domain-name-servers 8.8.8.8, 8.8.4.4; subnet 192.168.1.0 netmask 255.255.255.0 { range 192.168.1.100 192.168.1.200; option routers 192.168.1.1; option broadcast-address 192.168.1.255; option domain-name-servers 8.8.8.8, 8.8.4.4; } Wyjaśnienie najważniejszych poleceń –
- authoritative; – informuje, że ten serwer jest głównym DHCP w sieci.
- default-lease-time / max-lease-time – czas (w sekundach) dzierżawy adresu IP.
- option domain-name-servers – adresy DNS przekazywane klientom.
- range – pula adresów IP, które będą przydzielane klientom.
- option routers – adres bramy (gateway).
6. Zaawansowane opcje
Przypisanie statycznego IP na podstawie MAC adresu
Dodaj w pliku dhcpd.conf (w obrębie subnetu lub poza):
host komputer1 { hardware ethernet 00:11:22:33:44:55; fixed-address 192.168.1.50; } Inne parametry konfiguracyjne
- option ntp-servers – serwery czasu
- option domain-search – dodatkowe domeny wyszukiwania DNS
7. Uruchamianie, zatrzymywanie i restart usługi
sudo systemctl start isc-dhcp-server sudo systemctl enable isc-dhcp-server sudo systemctl status isc-dhcp-server sudo systemctl restart isc-dhcp-server 8. Monitorowanie i rozwiązywanie problemów
- Logi – Plik
/var/log/syslogzawiera wpisy z działania serwera DHCP. Możesz przefiltrować je poleceniem:
grep dhcpd /var/log/syslog - Sprawdzenie statusu –
sudo systemctl status isc-dhcp-server - Lista aktualnych dzierżaw –
Plik/var/lib/dhcp/dhcpd.leases
9. Najważniejsze uwagi i dobre praktyki
- Upewnij się, że tylko jeden serwer DHCP działa w jednej podsieci.
- Pamiętaj o dobrym dobraniu zakresu adresów IP, by nie pokrywał się z adresami statycznymi.
- Zawsze po zmianach w pliku konfiguracyjnym restartuj usługę.
10. Przykład kompletnej konfiguracji
# /etc/dhcp/dhcpd.conf authoritative; default-lease-time 600; max-lease-time 7200; option domain-name "firmowa.lan"; option domain-name-servers 1.1.1.1, 8.8.8.8; subnet 192.168.10.0 netmask 255.255.255.0 { range 192.168.10.100 192.168.10.200; option routers 192.168.10.1; option broadcast-address 192.168.10.255; } host drukarka { hardware ethernet AA:BB:CC:DD:EE:FF; fixed-address 192.168.10.10; } W ten sposób skonfigurujesz w pełni funkcjonalny serwer DHCP na Ubuntu, zarówno do prostych zastosowań domowych, jak i bardziej zaawansowanych środowisk firmowych.
