Aby zainstalować i skonfigurować serwer plików Samba na Ubuntu, wykonaj poniższe kroki — poradnik został przygotowany tak, by sprawdził się zarówno w domowej sieci, jak i w małej firmie. Każdy etap został szczegółowo wyjaśniony.
1. Wprowadzenie – Czym jest Samba?
Samba to pakiet oprogramowania open source pozwalający na udostępnianie plików i drukarek między systemami Linux/Unix a Windows w tej samej sieci LAN. Dzięki Sambie możesz łatwo zintegrować stacje robocze z różnymi systemami operacyjnymi w jedną, spójną przestrzeń udostępniania zasobów.
2. Wymagania wstępne
- System: Ubuntu (rekomendowane wersje: 20.04, 22.04 lub nowsze)
- Uprawnienia administratora (sudo)
- Dostęp do terminala
3. Aktualizacja systemu
Zalecane jest zaktualizowanie systemu przed instalacją Samby:
sudo apt update && sudo apt upgrade 4. Instalacja pakietu Samba
Sambę instalujemy za pomocą domyślnego menedżera pakietów:
sudo apt install samba Następnie sprawdź poprawność instalacji i wersję:
smbd --version 5. Tworzenie katalogu do współdzielenia
Przygotuj folder, który będzie udostępniany — przykładowo:
sudo mkdir -p /home/sharing sudo chmod 777 /home/sharing # pełne prawa dla przykładu/testów sudo chown nobody:nogroup /home/sharing Po instalacji sprawdź, czy folder został utworzony:
ls /home 6. Dodanie użytkownika Samby
Dodajemy użytkownika systemowego, a następnie tworzymy konto Samby:
sudo adduser sambauser sudo smbpasswd -a sambauser Następnie ustaw hasło — będzie konieczne do logowania po sieci.
7. Konfiguracja pliku smb.conf
Główny plik konfiguracyjny znajduje się w:
/etc/samba/smb.conf
Edytuj plik dowolnym edytorem, np.:
sudo nano /etc/samba/smb.conf Dodaj na końcu pliku sekcję udostępniania, np.:
[Udostepnione] path = /home/sharing browsable = yes read only = no guest ok = no valid users = sambauser Wyjaśnienie opcji –
- [Udostepnione] – nazwa folderu widoczna w sieci.
- path – ścieżka do fizycznego katalogu.
- browsable = yes – katalog widoczny przy przeglądaniu sieci.
- read only = no – umożliwia zapis (zmień na 'yes’ aby zablokować zapis).
- guest ok = no – tylko zalogowani użytkownicy; ustaw 'yes’, gdy dostęp anonimowy ma być możliwy.
- valid users – lista użytkowników mających dostęp.
8. Restart usług Samba
Po każdej zmianie konfiguracji należy zrestartować usługi:
sudo systemctl restart smbd sudo systemctl restart nmbd Aby upewnić się, że usługi działają:
sudo systemctl status smbd 9. Otworzenie portów w zaporze (opcjonalne)
Jeżeli używasz firewalla (np. UFW):
sudo ufw allow samba 10. Testowanie konfiguracji
Sprawdź poprawność konfiguracji Samba:
testparm 11. Łączenie z udziałem z innego komputera
-
Windows –
W Eksploratorze wpisz:
\\adres_IP_ubuntu\Udostepnione
Zaloguj się jako utworzony użytkownik (np. sambauser). -
Linux –
Możesz zamontować zasób poleceniem:
sudo mount -t cifs //adres_IP_ubuntu/Udostepnione /mnt -o username=sambauser 12. Bezpieczeństwo i dodatkowe ustawienia
- Zawsze używaj mocnych haseł.
- W razie potrzeby ogranicz dostęp tylko do wybranych użytkowników lub adresów IP.
- Samba może współdziałać z Active Directory oraz obsługiwać drukarki.
- Nieużywane udziały należy usunąć z konfiguracji.
Serwer Samba na Ubuntu umożliwia współdzielenie plików w sieci lokalnej w sposób szybki, bezpieczny i kompatybilny z wieloma systemami operacyjnymi.
