Co to jest nazwa hosta i jak ją zmienić w systemie Ubuntu?

Nazwa hosta (ang. hostname) w systemie Ubuntu to unikalna nazwa, która identyfikuje komputer w sieci lokalnej lub internetowej. Wyświetlana jest podczas logowania, znajduje się w poleceniach sieciowych i umożliwia rozróżnienie urządzeń w komunikacji sieciowej. Poniższy poradnik wyjaśnia szczegółowo, czym jest nazwa hosta i jak ją poprawnie zmienić w Ubuntu — zarówno dla początkujących, jak i zaawansowanych użytkowników.

Co to jest nazwa hosta?

• To unikalna etykieta identyfikująca komputer w sieci (np. moj-komputer, serwer01).
• Nazwa hosta pojawia się m.in. w promptach terminala, przy logowaniu przez SSH, podczas wymiany danych w sieci oraz w logach systemowych.
• Może być prosta (np. ubuntu-pc) lub pełna, tzw. FQDN — Fully Qualified Domain Name (np. ubuntu-pc.example.com).
• Nazwa hosta nie jest tym samym co nazwa użytkownika lub nazwa domeny — to wyłącznie identyfikator maszyny.

Jak sprawdzić aktualną nazwę hosta?

Do sprawdzenia bieżącej nazwy hosta użyj polecenia w terminalu:

hostname 

lub

hostnamectl 

Polecenie hostnamectl wyświetli dodatkowe informacje o systemie, w tym bieżącą nazwę hosta.

Zmiana nazwy hosta w Ubuntu — krok po kroku

Metoda 1: hostnamectl (zalecane dla Ubuntu 16.04+ i nowszych)

1. Otwórz terminal (Ctrl+Alt+T).

2. Ustaw nową nazwę hosta poleceniem:

 sudo hostnamectl set-hostname moja-nowa-nazwa-host 

Zamień moja-nowa-nazwa-host na pożądany identyfikator.

3. Zaktualizuj plik /etc/hosts –

   • Otwórz plik do edycji, np. za pomocą nano:

    sudo nano /etc/hosts 

   • Znajdź linię z poprzednią nazwą hosta, np.:

    127.0.1.1 stara-nazwa-host 

   • Zmień na nową nazwę:

    127.0.1.1 moja-nowa-nazwa-host 

   • Zapisz plik (Ctrl+O), zamknij edytor (Ctrl+X).

4. Zweryfikuj zmianę –

 hostnamectl 

Powinna wyświetlać się nowa nazwa w polu Static hostname.

5. Zrestartuj komputer lub zaloguj się ponownie, by zmiana była widoczna we wszystkich aplikacjach oraz usługach sieciowych.

Metoda 2: Edycja pliku /etc/hostname (alternatywa)

1. Otwórz terminal.

2. Wyświetl bieżącą nazwę:

 cat /etc/hostname 

3. Zmień nazwę:

 echo "moja-nowa-nazwa-host" | sudo tee /etc/hostname 

Możesz też użyć edytora:

 sudo nano /etc/hostname 

Wpisz nową nazwę, zapisz i zamknij edytor.

4. Zaktualizuj plik /etc/hosts zgodnie z instrukcjami powyżej.

5. Zrestartuj komputer –

 sudo reboot 

Najczęściej zadawane pytania

• Czy zmiana nazwy hosta jest bezpieczna? Tak, pod warunkiem zaktualizowania wpisu w /etc/hosts. W przypadku serwerów produkcyjnych, każda zmiana powinna być przemyślana, gdyż usługi bazujące na poprzedniej nazwie mogą wymagać restartu lub przeprowadzenia dodatkowej konfiguracji.

• Czy można ustawić nazwę FQDN? Tak — wpisując pełną nazwę domenową w poleceniu hostnamectl lub w plikach konfiguracyjnych. Zaleca się zgodność wpisu w /etc/hosts z pożądaną pełną nazwą, np.:

 127.0.1.1 moja-nowa-nazwa-host.example.com moja-nowa-nazwa-host 

• Czy zmiana nazwy hosta wpływa na użytkowników lub połączenia sieciowe? Może wpływać na:
• Automatyzację (skrypty, pliki konfiguracyjne odwołujące się do starej nazwy),
• Usługi sieciowe (np. serwery SSH, DNS, monitoring systemu),
• Identifikację w sieci lokalnej.

Podsumowanie

• Nazwa hosta w Ubuntu to kluczowy identyfikator urządzenia w sieci.
• Najbezpieczniejszą metodą zmiany jest polecenie hostnamectl i aktualizacja pliku /etc/hosts.
• Po zmianie wymagany jest restart systemu.
• Zmiana jest prosta, szybka i możliwa do wykonania przez terminal, nawet dla początkującego użytkownika.

Poradnik powstał na bazie oficjalnych dokumentacji oraz sprawdzonych praktyk Ubuntu i Linuksa — rekomendowany dla użytkowników każdej wersji Ubuntu z systemd.