Autor: Norbert Barwicki

Norbert Barwicki pracuje z systemami Linux od 2007 roku, kiedy to zainstalował swoją pierwszą dystrybucję Ubuntu 7.04. Przez lata eksperymentował z ponad 15 różnymi dystrybucjami, w tym Fedora, Debian, Arch Linux i Gentoo, a od 2015 roku specjalizuje się w administracji serwerami opartymi na CentOS i Red Hat Enterprise Linux. Jako certyfikowany administrator Linux (RHCSA od 2018 roku) dzieli się swoją wiedzą na Linuksowo.pl, gdzie opublikował już ponad 100 artykułów pomagających użytkownikom w przejściu na świat open source.

Mężczyzna programista pracujący na komputerze stacjonarnym z wieloma monitorami w biurze w firmie programistycznej. Technologie programowania i kodowania stron internetowych

Tmux to potężny multiplekser terminalowy, który pozwala tworzyć wiele pseudo‑terminali w jednym oknie terminala, umożliwiając efektywne zarządzanie licznymi równoległymi procesami i przepływami pracy. Główną zaletą tmux jest możliwość oddzielenia uruchomionych programów od macierzystej sesji terminalowej, dzięki czemu aplikacje bezpiecznie działają w tle nawet po rozłączeniu z terminalem — cecha nieoceniona przy pracy zdalnej i długotrwałych procesach. Ten przewodnik przedstawia praktyczne metody, opcje konfiguracji i zaawansowane techniki, aby w pełni wykorzystać potencjał tmux w systemach Linux. Zrozumienie architektury tmux i podstawowych pojęć Podstawy multipleksowania terminali Multipleksowanie terminali odchodzi od modelu „jeden terminal = jeden proces” na rzecz hierarchii połączonych sesji, okien…

Czytaj dalej
Digital Representation of CO2 and Energy Icons on Computer Screen

OpenVPN to kompleksowe rozwiązanie do tworzenia wirtualnych sieci prywatnych, które stanowi nowoczesną alternatywę dla tradycyjnych rozwiązań VPN. Ten przewodnik prowadzi krok po kroku przez instalację, konfigurację i zarządzanie serwerem OpenVPN na Ubuntu – od przygotowania infrastruktury klucza publicznego po testy i polityki bezpieczeństwa. OpenVPN jest oprogramowaniem open-source bazującym na protokołach SSL/TLS, zapewniającym elastyczność, niezawodność i wysoki poziom bezpieczeństwa dla zdalnej infrastruktury sieciowej. Znajdziesz tu zarówno praktyczne instrukcje, jak i sprawdzone zalecenia konfiguracyjne, dzięki którym wdrożysz bezpieczny i stabilny VPN. Zrozumienie OpenVPN i jego architektury Czym jest OpenVPN i jak funkcjonuje OpenVPN należy do rodziny stosów VPN opartych na SSL/TLS i…

Czytaj dalej
Programiści tworzący kody na swoich komputerach

Systemd stanowi nowoczesny system inicjalizacji i menedżer usług, który zastąpił tradycyjny SysVinit w większości współczesnych dystrybucji Linux, takich jak Ubuntu, CentOS, Fedora i RHEL. System ten fundamentalnie zmienił sposób, w jaki administratorzy i systemy zarządzają usługami na poziomie systemu operacyjnego, wprowadzając bardziej elastyczne, wydajne i bezpieczne mechanizmy. Systemd został stworzony w celu zwiększenia szybkości rozruchu systemu, poprawy zarządzania zależnościami między usługami oraz zapewnienia bardziej zaawansowanych możliwości monitorowania i kontroli procesów. Ten artykuł wyjaśnia, czym jest systemd, jak funkcjonuje oraz jak efektywnie zarządzać usługami przy jego użyciu – od podstaw po zaawansowane techniki optymalizacji i zabezpieczeń. Czym jest systemd – historia…

Czytaj dalej
Bezpieczeństwo linux

Mimo że Linux uchodzi za jeden z najbezpieczniejszych systemów operacyjnych, samo korzystanie z otwartego oprogramowania nie chroni przed śledzeniem przez dostawców internetu, cenzurą czy atakami w publicznych sieciach Wi-Fi. W 2026 roku użytkownicy linuksa stoją przed nowymi wyzwaniami – rosnącą inwigilacją, blokadami treści w UE i poza nią oraz coraz agresywniejszymi próbami monitorowania aktywności online. Szukasz dobrego i sprawdzonego dostawcy VPN? Zobacz ranking najlepszych VPN dla Linuxa. Wprowadzenie: po co VPN na Linuksie? Niezależnie od tego, czy korzystasz z Ubuntu 24.04 LTS, Debian 12, Fedora 40 czy Linux Mint 21.3, Twoje połączenie internetowe pozostaje widoczne dla wielu podmiotów. Administratorzy serwerów,…

Czytaj dalej
Bizneswoman siedzi przy biurku, pokazując tablet na tle spadających niebieskich niewyraźnych liter

Nextcloud to wydajne, otwartoźródłowe rozwiązanie do samodzielnie hostowanego udostępniania plików i współpracy, dające pełną kontrolę nad infrastrukturą danych. Ten przewodnik prowadzi przez instalację i konfigurację Nextcloud na serwerze Linux: wymagania, bazę danych, serwer WWW, strojenie PHP, wdrożenie SSL/TLS oraz optymalizację po instalacji. Dzięki temu administratorzy i zaawansowani użytkownicy szybko uruchomią stabilną, bezpieczną i wydajną instancję Nextcloud, spełniającą wymagania organizacji w zakresie prywatności, dostępności i skalowalności. Wszystkie współzależne komponenty — Linux, baza, serwer WWW, PHP i usługi pomocnicze — muszą być poprawnie skonfigurowane, aby zapewnić pełną funkcjonalność i bezpieczeństwo. Wymagania systemowe i przygotowanie środowiska Przed instalacją oceń infrastrukturę względem wymagań. Nextcloud…

Czytaj dalej
Digital Representation of CO2 and Energy Icons on Computer Screen

PostgreSQL to jedno z najpotężniejszych i najczęściej wykorzystywanych otwartoźródłowych systemów zarządzania relacyjnymi bazami danych, oferujące zaawansowane funkcje integralności danych, optymalizacji wydajności i skalowalności. Ten kompleksowy przewodnik prowadzi krok po kroku przez instalację, konfigurację, zabezpieczanie i podstawową administrację PostgreSQL na serwerach Ubuntu – od przygotowania systemu po logowanie, kopie zapasowe i replikację. Wymagania systemowe i wstępne kroki instalacji PostgreSQL Aby zapewnić stabilną pracę PostgreSQL, zweryfikuj minimalne wymagania i przygotuj środowisko: ubuntu 22.04 lub nowsze, co najmniej 1 GB pamięci RAM (więcej zalecane w produkcji), wystarczająca przestrzeń dyskowa na binaria i katalog danych, działające połączenie sieciowe, dostęp roota lub konto z uprawnieniami…

Czytaj dalej
Kobieta używa telefonu do internetowego przelewu płatności bankowych na laptopie Aplikacja biznesowa Zakupy online

Ten kompleksowy artykuł przedstawia szczegółowe omówienie instalacji i konfiguracji Nginx jako serwera WWW oraz odwrotnego serwera proxy w systemach Ubuntu. Nginx to potężne i elastyczne rozwiązanie dla nowoczesnej infrastruktury webowej, obejmujące pełny cykl wdrożenia — od instalacji, przez konfigurację reverse proxy z równoważeniem obciążenia, terminację SSL/TLS i twarde utwardzanie bezpieczeństwa. Stosując opisane metody, administratorzy mogą przygotować produkcyjne wdrożenia Nginx, obsługujące dynamiczne aplikacje, złożone reguły trasowania i wymagające wzorce ruchu przy zachowaniu wysokiego poziomu bezpieczeństwa i wydajności. Wprowadzenie do Nginx i jego podstawowej architektury Nginx, wymawiany jako „Engine-X”, to nowoczesny, wysokowydajny serwer WWW i odwrotny serwer proxy, powszechnie wykorzystywany we współczesnej…

Czytaj dalej
Kobiece dłonie z manicure na klawiaturze laptopa i ostrzeżeniem na ekranie komputera zhakowane Zdjęcie wysokiej jakości

Fail2Ban to zaawansowane narzędzie zapobiegania włamaniom w języku Python, które automatycznie chroni serwery Linuksa, monitorując logi systemowe i blokując adresy IP wykazujące złośliwe zachowania. Oprogramowanie analizuje logi uwierzytelniania, serwera WWW, poczty oraz innych usług w poszukiwaniu podejrzanych wzorców (np. wielokrotnych nieudanych logowań) i reaguje blokadą IP przy użyciu reguł zapory sieciowej. Poniższy przewodnik pokazuje krok po kroku instalację, konfigurację i zaawansowane techniki pracy z Fail2Ban. Zrozumienie architektury i zasad działania Fail2Ban Fail2Ban to elastyczny system ochrony, który łączy wyrażenia regularne do analizy logów z regułami zapory do blokowania ruchu. Gdy w zdefiniowanym oknie czasowym wykryje określoną liczbę nieudanych prób logowania…

Czytaj dalej
Koncepcja protokołu sieci prywatnej wirtualnej (VPN) Ręka człowieka używająca tabletu cyfrowego z ikoną vpn na ekranie VR

Zapora sieciowa to pierwsza i jedna z najważniejszych linii obrony przed nieautoryzowanym dostępem do serwerów i systemów komputerowych. UFW (Uncomplicated Firewall) upraszcza zarządzanie zaporą na Linuksie, szczególnie w Ubuntu, eliminując złożoność iptables i oferując intuicyjny interfejs CLI. Ten przewodnik omawia konfigurację UFW: od podstaw, przez reguły i porty, po zaawansowane funkcje, monitorowanie i najlepsze praktyki bezpieczeństwa. Fundamenty UFW – czym jest i dlaczego warto go stosować UFW to przyjazny interfejs do zarządzania regułami iptables. Minimalizuje ryzyko błędów konfiguracyjnych dzięki prostym, czytelnym poleceniom. Zamiast skomplikowanych komend iptables, używasz krótkich, zrozumiałych instrukcji. Netfilter w jądrze Linuksa odpowiada za filtrowanie pakietów w czasie…

Czytaj dalej

Dowiedz się, jak działa „apt-get update” i dlaczego jest kluczowy dla zarządzania pakietami w systemach opartych na Debianie. Poznaj proces aktualizacji listy pakietów i synchronizacji plików indeksu. Co to jest apt-get update? Komenda apt-get update w systemach opartych na Debianie, takich jak Ubuntu, służy do aktualizacji listy dostępnych pakietów. Pobiera ona zdefiniowane dane z repozytoriów i źródeł, co pozwala systemowi mieć aktualne informacje o wersjach oraz zależnościach pakietów. Jej główną funkcją jest synchronizacja plików indeksowych pakietów, co umożliwia użytkownikom śledzenie najnowszych aktualizacji dla już zainstalowanego oprogramowania. Warto zauważyć, że proces ten nie prowadzi do instalacji nowych wersji ani ich aktualizacji;…

Czytaj dalej