Aby znacząco poprawić żywotność baterii w laptopie z systemem Ubuntu, jedną z najlepszych metod jest użycie narzędzia TLP. Poniżej znajdziesz szczegółowy poradnik krok po kroku, obejmujący instalację, podstawową konfigurację oraz najważniejsze opcje, które warto wypróbować.
Czym jest TLP?
TLP to zaawansowane, darmowe narzędzie działające w tle, które automatycznie zarządza ustawieniami zasilania, optymalizując pracę podzespołów laptopa w zależności od tego, czy działa on na baterii, czy zasilaczu. Dzięki domyślnej konfiguracji jest efektywne już „po wyjęciu z pudełka”, ale pozwala także na głęboką personalizację ustawień.
Krok 1 – Instalacja TLP na Ubuntu
- Zaktualizuj listę pakietów:
sudo apt update - Zainstaluj TLP oraz (zalecane) cpufrequtils:
sudo apt install tlp cpufrequtils Cpufrequtils pomaga dodatkowo zarządzać częstotliwością procesora, co również wpływa na oszczędność energii.
- (Opcjonalnie) Jeśli używasz laptopa marki Lenovo, zainstaluj wsparcie dla ThinkPadów:
sudo apt install tlp tlp-rdw tp-smapi-dkms acpi-call-dkms Dla innych marek te pakiety nie są wymagane.
Krok 2 – Uruchomienie i aktywacja TLP
- Uruchom usługę TLP natychmiast:
sudo systemctl start tlp - Zapewnij automatyczny start po uruchomieniu komputera:
sudo systemctl enable tlp - (Zalecane) Zmaksymalizuj kompatybilność RFKill (zarządzanie Wi-Fi/Bluetooth):
sudo systemctl mask systemd-rfkill.service sudo systemctl mask systemd-rfkill.socket Krok 3 – Sprawdzenie statusu działania
Możesz sprawdzić, czy TLP działa poprawnie oraz przeglądać szczegółowy status:
- Ogólny status:
sudo tlp-stat -s - Profil zasilania:
sudo tlp-stat -p - Informacje o baterii:
sudo tlp-stat -b Krok 4 – Działanie zaraz po instalacji
Domyślna konfiguracja TLP jest już dobrze zoptymalizowana pod kątem większości laptopów — możesz więc po prostu zainstalować TLP i korzystać z dłuższego czasu pracy na baterii bez dodatkowych ustawień. Jednak zaawansowani użytkownicy mogą skonfigurować zachowanie TLP według własnych preferencji.
Krok 5 – Dostosowanie konfiguracji (zaawansowane)
Plik konfiguracyjny:
/etc/tlp.conf
Edytuj plik:
sudo nano /etc/tlp.conf W pliku tym znajdziesz dużo opcji z komentarzami (wszystko wyłączone domyślnie). Aby aktywować wybrane opcje, odkomentuj i dostosuj wybrane linie. Przykład:
# Przykład ograniczenia ładowania baterii Lenovo # START_CHARGE_THRESH_BAT0=40 # STOP_CHARGE_THRESH_BAT0=80 # Tryb oszczędzania WiFi WIFI_PWR_ON_BAT=on # Tryb oszczędzania energii audio SOUND_POWER_SAVE_ON_BAT=1 # Wyłączenie Turbo Boost na baterii CPU_BOOST_ON_BAT=0 Każda zmiana wymaga restartu usługi:
sudo systemctl restart tlp Najważniejsze funkcje i typowe opcje konfiguracyjne
- Oszczędzanie energii CPU – automatyczne skalowanie i wyłączanie turbo boost na baterii.
- Tryby Wi-Fi – automatyczne przełączanie kart Wi-Fi w tryb oszczędzania energii.
- Zarządzanie USB – automatyczne usypianie nieaktywnego sprzętu USB.
- Zarządzanie PCIe i SATA – ograniczanie zużycia energii przez magistrale i dyski.
- Zaawansowane ustawienia ładowania (np. ograniczenia ładowania Lenovo ThinkPad):
- Możesz ustalić progi ładowania, co pozwala ładować baterię np. tylko do 80%, co wydłuża jej żywotność.
- Oszczędzanie energii dźwięku i dysku twardego – automatyczne usypianie nieużywanych urządzeń.
Pełny opis wszystkich parametrów znajdziesz w oficjalnej dokumentacji.
Dodatkowe wskazówki
- Efekty działania TLP mogą się różnić w zależności od modelu komputera, wersji BIOS/UEFI i stanu baterii.
- Jeśli zależy Ci na dodatkowych profilach energetycznych z graficznym interfejsem, możesz sprawdzić projekt Slimbook Battery, choć TLP daje najlepsze rezultaty na poziomie systemowym.
Podsumowanie –
TLP to bardzo skuteczny sposób na poprawę czasu pracy na baterii oraz przedłużenie jej żywotności w Ubuntu, zarówno bezpośrednio po instalacji, jak i przy głębszej, spersonalizowanej konfiguracji. Pamiętaj, by regularnie monitorować zużycie energii i status baterii za pomocą poleceń tlp-stat.
